Nấm thực quản

logo

KHOA NỘI SOI - THĂM DÒ CHỨC NĂNG

Vì một hệ tiêu hoá khoẻ mạnh

Thời gian làm việc 7h30 - 16h30 | Thứ 2 - Thứ 6

Hotline: 0828684288

Địa chỉ: Tầng 2 nhà A - Bệnh viện Bãi Cháy

Email: [email protected]

Tìm kiếm bài viết

Trang chủ»BỆNH LÝ TIÊU HÓA»Nấm thực quản

Nấm thực quản

NẤM THỰC QUẢN

Nấm thực quản

Bệnh nấm thực quản là một loại bệnh nhiễm trùng do chủng nấm Candida gây ra tại thực quản. Bệnh còn có tên khác là viêm thực quản do nấm Candida. 50% bệnh nhân có mắc đồng thời nấm miệng.

Nấm thực quản là bệnh lý rất phổ biến ở những người bị suy giảm miễn dịch, nhưng cũng có thể gặp phải ở người bình thường. Tuy bệnh khá dai dẳng nhưng vẫn có thể điều trị khỏi dứt điểm, quan trọng là sớm phát hiện, tránh để nấm lây lan thêm sang những vùng khác hoặc khiến thực quản bị tổn thương nhiều hơn.

Nguyên nhân

Nấm Candida có thể là một phần của hệ vi sinh khoang miệng và không gây hại đối với người trưởng thành khỏe mạnh. Tuy nhiên, đối với người có hệ miễn dịch suy yếu thì đây chính điều kiện giúp nấm Candida sinh sôi, tấn công khoang miệng, họng, thực quản…

Nấm thực quản hay gặp hơn ở các trường hợp sau:

- Người cao tuổi

- Bệnh nhân HIV/AIDS

- Bệnh nhân ung thư, hóa trị, xạ trị vùng cổ

- Bệnh nhân ghép tạng, điều trị thuốc ức chế miễn dịch

- Người bị tiểu đường.

- Người bị suy tuyến thượng thận.

- Người dùng kháng sinh và hoặc corticosteroid, bao gồm cả corticosteroid dạng hít để kiểm soát bệnh hen suyễn.

- Bên cạnh đó, bệnh nhân điều trị bằng thuốc ức chế bơm proton, uống rượu bia, hút thuốc lá cũng có nguy cơ cao bị nấm thực quản dù khả năng miễn dịch hoàn toàn bình thường.

Triệu chứng

- Có thể không triệu chứng, phát hiện tình cờ qua nội soi thực quản- dạ dày- tá tràng.

- Một số có triệu chứng đau khi nuốt và khó nuốt, đau ngực sau xương ức.

Diễn biến

Nếu không được điều trị, viêm thực quản do nấm có thể có biến chứng loét, dò thực quản, hẹp thực quản… Ngoài ra, nấm có thể tấn công vào nội tạng và toàn thân rất nguy hiểm.

Chẩn đoán

Nội soi thực quản.

Hình ảnh nội soi nhiễm nấm Candida cho thấy các đám hoặc mảng nhầy trắng bám trên bề mặt niêm mạc thực quản, không bị rửa trôi bằng nước rất điển hình. Khi phát hiện tổn thương, mức độ nhiễm nấm sẽ được phân loại Kodsi theo 4 độ, bao gồm:

- Độ I: nhầy trắng kích thước < 2mm với số lượng ít, gây xung huyết nhưng không gây phù nề hoặc loét.

- Độ II: nhầy trắng kích thước ≥2mm với số lượng nhiều, gây phù nề, xung huyết nhưng không có loét.

- Độ III: các mảng trắng bám dọc thực quản hoặc thành đám gây phù nề, xung huyết và loét.

- Độ IV: tổn thương giống như độ III nhưng niêm mạc nhầy có thể có chít hẹp.

Trong quá trình nội soi bác sĩ sẽ tiến hành sinh thiết giả mạc trên bề mặt thực quản để soi tươi chẩn đoán xác định

Điều trị

- Phác đồ điều trị nấm thực quản chỉ dùng thuốc kháng nấm fluconazole uống, nếu nặng cần truyền tĩnh mạch:

Liều lượng: fluconazole từ 150mg đến 400 mg, một lần mỗi ngày trong 14 đến 21 ngày.

- Nếu bệnh nhân không thuyên giảm sau khi dùng fluconazole hoặc chống chỉ định với thuốc này, có thể dùng thuốc kháng nấm khác bao gồm các thuốc nhóm azole khác (ví dụ: itraconazole, voriconazole, posaconazole) hoặc nhóm echinocandin (ví dụ: caspofungin, micafungin, anidulafungin).

- Điều trị tại chỗ không có tác dụng.

Việt Nam phác đồ điều trị nấm thực quản khác có thể áp dụng hiệu quả đó là kết hợp 2 loại thuốc fluconazol toàn thân với nystatin. Liều lượng và thời gian dùng thuốc tùy theo mức độ nặng nhẹ của bệnh. Đồng thời, bệnh nhân được hướng dẫn hạn chế ăn đồ ngọt, không uống nước có ga hoặc đồ uống có cồn trong quá trình điều trị.

Phòng ngừa

- Do tác nhân của bệnh là nấm Candida, do đó có thể lan sâu vào nội tạng và thường xuất hiện ở cả miệng, họng. Tuy nhiên, hầu hết mọi người đều có nấm ở trên bề mặt niêm mạc và nó chỉ có thể gây vấn đề nếu hệ miễn dịch của chúng ta suy giảm.

- Một trong những cách để giảm nguy cơ bị nấm chính là cải thiện tình trạng sức khỏe thông qua lối sống và ăn uống lành mạnh nhằm tăng cường miễn dịch.

- Đối tượng nhiễm nấm Candida thường gặp nhất là người nhiễm HIV giai đoạn nặng. Do đó cần phòng ngừa nhiễm HIV, nếu nhiễm HIV cần điều trị đúng phác đồ theo dõi bệnh thường xuyên để tránh bệnh tiến triển nặng.

- Chỉ sử dụng các loại thuốc gây ức chế miễn dịch khi được bác sĩ kê đơn và cần sử dụng đúng theo chỉ định.

- Dùng thuốc kháng sinh, thuốc steroid (cả đường toàn thân và dạng hít) hợp lý để hạn chế nguy cơ nhiễm nấm. Sau xịt thuốc có chứa corticosteroid cần phải súc miệng lại bằng nước sạch.

Viết bởi BS CKI Nguyễn Quảng Đại

 

TÀI LIỆU THAM KHẢO 

KHOA NỘI SOI - TDCN

  Tầng 2 nhà A - Bệnh viện Bãi Cháy

 

đt  Hotline: 0828684288

 

  [email protected]